23 kwietnia 2026 roku w Państwowej Akademii Nauk Stosowanych w Tarnobrzegu odbył się wykład pt. „Prawa autorskie w grafice użytkowej”, który poprowadziła Justyna Prokop-Proszek. Wydarzenie zgromadziło młodzież z tarnobrzeskich szkół (Społeczne Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Małego Księcia, Zespół Szkół im. ks. S. Staszica w Tarnobrzegu), która po wykładzie poznawała walory dydaktyczne naszej Uczelni.

Podczas spotkania prelegentka szczegółowo omówiła podstawowe zagadnienia związane z prawem autorskim, wyjaśniając, czym jest utwór w rozumieniu prawa oraz jakie warunki musi spełniać, aby podlegać ochronie. Zwrócono uwagę na istotne różnice pomiędzy inspiracją a plagiatem, co w pracy grafika użytkowego ma szczególne znaczenie ze względu na częste korzystanie z istniejących trendów, motywów i materiałów wizualnych. Istotnym elementem wykładu było omówienie rodzajów praw autorskich – osobistych i majątkowych – oraz sposobów ich przenoszenia lub udzielania licencji. Uczestnicy dowiedzieli się, jakie zapisy powinny znaleźć się w umowach z klientami, aby zabezpieczyć zarówno interes twórcy, jak i zleceniodawcy. Podkreślono również znaczenie świadomego zarządzania prawami do własnych projektów oraz konsekwencje wynikające z ich naruszenia. Prelegentka przedstawiła także praktyczne przykłady sytuacji, z którymi mogą spotkać się graficy w swojej codziennej pracy – od wykorzystywania zdjęć znalezionych w internecie, przez korzystanie z banków grafik, aż po projektowanie logotypów i identyfikacji wizualnej. Omówiono zasady legalnego używania materiałów oraz różne typy licencji, w tym licencje niewyłączne i wyłączne. Szczególną uwagę zwrócono na konieczność dokładnego czytania warunków licencyjnych oraz dokumentowania źródeł wykorzystywanych zasobów.

W trakcie wykładu nie zabrakło również odniesień do aktualnych wyzwań związanych z rozwojem technologii cyfrowych, w tym sztucznej inteligencji i narzędzi generujących obrazy. Zwrócono uwagę na dynamicznie zmieniające się przepisy oraz potrzebę stałego aktualizowania wiedzy w tym zakresie. Spotkanie miało charakter interaktywny – uczniowie aktywnie włączali się w dyskusję, dzieląc się własnymi doświadczeniami i zadając pytania dotyczące konkretnych przypadków. Dzięki temu wykład stał się nie tylko źródłem wiedzy teoretycznej, ale również przestrzenią do wymiany praktycznych informacji i refleksji nad realnymi problemami branży kreatywnej.

Zdjęcia

Opracował: Patrycjusz Gronczewski